- ΑΡΘΡΑ

Κλειστά σχολεία: Ήταν το σχολικό lockdown λύση;

Γράφει ο Νίκος Τσουκάλης-Χαϊκάλης

Tο κλείσιμο το σχολείων ήταν μια απόφαση η οποία θα κοστίσει (και κόστισε) πολυεπίπεδα, σε παιδιά, γονείς και εκπαιδευτικούς. Εννοείται ότι η επανάληψη αυτής της απόφασης θα προκαλέσει ίδια προβλήματα και θα έχει αρνητικά αποτελέσματα.

Το κλείσιμο των σχολείων λόγω της πανδημίας, αποδείχτηκε μια πάγια τακτική για πάρα πολλές χώρες τους προηγούμενους μήνες. Σύμφωνα με πληροφορίες της UNESCO, η εκπαίδευση επηρεάστηκε σε πάνω από 100 χώρες. Συνολικά 831.021.742 μαθητές πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας και 128.207.915 φοιτητές έμειναν μακριά από τα εκπαιδευτικά ιδρύματα. Βέβαια οι αριθμοί ούτε λένε πάντα την αλήθεια, ούτε σημαίνουν κάτι από μόνοι τους. Άρα, ας ψάξουμε να δούμε τις επιπτώσεις των παραπάνω αποφάσεων, μέσα από διάφορες δημοσιεύσεις.

Σύμφωνα με έρευνα στο επιστημονικό περιοδικό ¨European Child & Adolescent Psychiatry¨ τα προβλήματα που προκύπτουν για τους μαθητές είναι σε σχέση με τη χρήση οθόνης, τη φυσική κατάσταση, το άγχος, την κοινωνική απομόνωση-ειδικά σε μία ηλικία που η δημιουργία φιλικών σχέσεων κρίνεται κοινωνικά απαραίτητη- και τον φόβο απέναντι στον ιό και τις επιπτώσεις του. Όλα τα παραπάνω θα έχουν μακροπρόθεσμες συνέπειες στην ενήλικη ζωή των σημερινών παιδιών. Φυσικά, υπάρχουν ήδη προβλήματα στην απόδοση των μαθητών.

Αντίστοιχη έρευνα της UNESCO σχολιάζει πως «Το κλείσιμο των σχολείων συνεπάγεται υψηλό κοινωνικό και οικονομικό κόστος για τους ανθρώπους σε όλες τις κοινότητες. Ωστόσο, ο αντίκτυπός τους είναι ιδιαίτερα σοβαρός για τα πιο ευάλωτα και περιθωριοποιημένα αγόρια και κορίτσια και τις οικογένειές τους. Οι διαταραχές που προκύπτουν επιδεινώνουν τις ήδη υπάρχουσες ανισότητες εντός του εκπαιδευτικού συστήματος, αλλά και σε άλλες πτυχές της ζωής τους.»

Για παράδειγμα:

  • Η μάθηση διακόπτεται: Οι μη προνομιούχοι μαθητές έχουν λιγότερες ευκαιρίες με κλειστά σχολεία, αφού η δυνατότητα επιπλέον βοήθειας εκλείπει.
  • Κακή διατροφή: Πολλά παιδιά βασίζονται σε δωρεάν ή οικονομικά γεύματα που παρέχονται στα σχολεία για φαγητό και υγιεινή διατροφή. Όταν κλείνουν τα σχολεία, η διατροφή τίθεται σε κίνδυνο.
  • Σύγχυση και άγχος για τους δασκάλους: Όταν τα σχολεία κλείνουν χωρίς προγραμματισμό, οι δάσκαλοι αναγκάζονται να δοκιμάζουν τα αντανακλαστικά τους και να δημιουργούν νέες συνθήκες διδασκαλίας, για τις οποίες δεν είχαν προετοιμαστεί τόσα χρόνια. Είναι τυχαίο άραγε ότι πολλοί εκπαιδευτικοί βγήκαν σε σύνταξη ή πήραν άδειες το διάστημα αυτό;
  • Γονείς-Δάσκαλοι και οικονομικά προβλήματα: Το κλείσιμο το σχολείων αναγκάζει τους γονείς να γίνονται ¨δάσκαλοι¨ βοηθώντας καθημερινά τα παιδιά τους, ακόμα και αν δεν έχουν οι ίδιοι τις γνώσεις γι’ αυτό. Επιπλέον, οι εργαζόμενοι γονείς μπορεί να αναγκαστούν να σταματήσουν τη δουλειά τους ή ,εφόσον οι οικιακές δουλειές γίνονται περισσότερες, η μείωση της επαγγελματικής τους παραγωγικότητας μπορεί να τους οδηγήσει σε απόλυση.
  • Προβλήματα στη φροντίδα των παιδιών: Ελλείψει εναλλακτικών, οι εργαζόμενοι γονείς αφήνουν τα παιδιά τους μόνα στο σπίτι, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε επικίνδυνες συμπεριφορές.
  • Αύξηση των ποσοστών εγκατάλειψης του σχολείου: Η διασφάλιση ότι τα παιδιά θα επιστρέψουν και θα παραμείνουν στα σχολεία, όταν αυτά ανοίγουν ξανά, αποτελεί μια πρόκληση. Αυτό το πρόβλημα ισχύει ιδιαίτερα για τα παρατεταμένα κλεισίματα και όταν οι οικονομικές κρίσεις πιέζουν τα παιδιά να εργαστούν, ώστε να δημιουργήσουν εισόδημα για οικογένειες που αντιμετωπίζουν οικονομικά προβλήματα.
  • Κοινωνική απομόνωση: Τα σχολεία είναι κόμβοι κοινωνικής δραστηριότητας και ανθρώπινης αλληλεπίδρασης. Όταν τα σχολεία κλείνουν, πολλά παιδιά και νέοι χάνουν την κοινωνική επαφή που είναι απαραίτητη για τη μάθηση και την ανάπτυξη. (..)

Όλα τα παραπάνω καθιστούν σαφές ότι το κλείσιμο το σχολείων ήταν μια απόφαση η οποία θα κοστίσει (και κόστισε) πολυεπίπεδα, σε παιδιά, γονείς και εκπαιδευτικούς. Εννοείται ότι η επανάληψη αυτής της απόφασης θα προκαλέσει ίδια προβλήματα και θα έχει αρνητικά αποτελέσματα. Προτάσεις ακούγονται από πολλές πλευρές, δε μοιάζουν όμως με λύσεις. Το σίγουρο είναι ότι κάθε απόφαση θα πρέπει να τεκμηριώνεται με στοιχεία και μελέτες.

Τέλος, καλό είναι να γίνεται έρευνα πριν από μία δήλωση περί μη ύπαρξης μελετών για διάφορα προβλήματα και προβληματισμούς.. “Cause or Casualty: the essential and risky role of the police at times of COVID-19”5.

Νίκος Τσουκάλης-Χαϊκάλης

Φιλόλογος, PhD(c)

1 https://en.unesco.org/covid19/educationresponse

2 https://link.springer.com/article/10.1007/s00787-021-01758-x

3 https://en.unesco.org/covid19/educationresponse/consequences

4 https://www.alfavita.gr/ekpaideysi/363663_koronoios-ligotero-apodotiki-i-meiosi-ton-mathiton-ana-taxi-den-yparhei-meleti

5 https://www.bmj.com/content/369/bmj.m1605/rr-3?fbclid=IwAR3bMwVnIytGR5Uv2tevMa6MRhghKmq1JaRbOUz3XMPHW7TtzoZ1MbsAn-M

Facebook Comments Box